جهان جغرافیا
یاد خدا آرام بخش قلب هاست 
پيوندهای روزانه

رودهای ایران از حیث آبریز ها به سه حوضه تقسیم می شوند:

1-حوضه آبریز دریای مازندران

2-حوضه آبریز خلیج فارس و دریای عمان

3-حوضه آبریز داخلی

1-حوضه آبریز دریای مازندران:دریای مازندران سطح پایه رودخانه هایی است که آب های ارتفاعات البرزٰ کوه های خراسانٰ کوه های کردستان و قسمتی از فلات آذربایجان را از حوضه ای به مساحت تقریبی 206750کیلومترمربع کشیده و به حوضه جنوبی این دریا می رساند.واز بیش 350رود خانه کوچک  وبزرگ بهره می برد.مهم ترین رودخانه های این حوضه از مغرب به مشرق عبارتند ازٰ :ارسٰ،سفیدرود،جالوس،هرازٰ و اترک.

2-حوضه آبریز خلیج فارس ودریای عمان وسیع ترین حوضه آبریز در ایران است.که از کردستان غربی تا بلوچستان شرقی امتداد دارد.ناهمواری های زاگرس وارتفاعات جنوب جازموریان  سرچشمه بسیاری از رودهای این حوضه است.الوند و زردکوه دو منبع بزرگ تامین آب رودخانه های این حوضه بشمار می روند.مهم ترین رودهای این حوضه عبارتند از:گاماساب ٰ،کارون ٰ،جراحیٰ ،شورٰ و میناب.

3-آبریز داخلی ایران بین رشته کوه های زاگرس وکوه های مرکزی و همچنین بین  رشته کوه های مرکزی وکوه های شرقی قرار گرفته اند که همگی ناودیس می باشند.حوضه آبریز داخلی با توجه به اختلاف ارتفاعٰ سطح اساس شبکه آب ها و...به شرح زیر تقسیم می شود:

الف) حوضه آبریز غربی که در واقع یک گودال تکتونیکی  مستطیلی شکل است از شمال به جنوب کشیده شده و با جذب  آب های ناحیه شمال غرب،موجبات تقسیم طبیعی منطقه را به دو قسمت شرقی و غربی فراهم ساخته است. پیدایش این دریاچه   منسوب به دوران سوم است که با بالا آمدن ماسیف  ارمنستان ،دو شکست  در طرفین آن ایجاد شده که یکی دریاچه ارومیه و دیگری دریاچه وان است  .این گودال حوضه وسیعی را تشکیل می دهد. که رود ارس وارتفاعات  سهند وسبلان حدشمالی و شرقی ،دره سفید رود و کوه های کردستان حد جنوب شرقی  و جنوبی و کوه های مرزی عراق حد غربی آن را تشکیل می دهد.  این دریاچه طبق آخرین تقسیمات کشوری، بین دو استان آذربایجان شرقی وغربی تقسیم شده‌است. دریاچهٔ ارومیه، بزرگ‌ترین دریاچهٔ داخلی  ایران و دومین دریاچهٔ آب‌شور دنیا است. آب این دریاچه بسیار شور بوده و عمدتاً از رودخانه‌های زرینه رود،سیمینه رود،تلخه رود، گادر، باراندوزٰ    و...تغذیه می‌شود.حوضه آبریزدریاچه ارومیه، ۵۱٬۸۷۶ کیلومتر مربع است که پیرامون ۳٪ مساحت کل کشور ایران را دربر می‌گیرد.و بزرگ‌ترین آبگیر دایمی آسیای غربی است که در شمال غرب  فلات ایران قرار گرفته‌است. آب دریاچهٔ ارومیه بسیار شور و میزان نمک محلول در آن دو برابر اقیانوس هاست. به این دلیل،  آب آن هیچ‌وقت  یخ نمی‌زند.

 

ب)حوضه آبریز مرکزی در فاصله کوه های بینالود وآلاداغ در خراسان بزرگ ٰٰدامنه  جنوبی البرز در شمالٰ پیشکوه های داخلی زاگرس در مغرب  وجنوب و دامنه های غربی کوه های کرمان  وطبس   با مساحت تقریبی 455000 کیلومتر مربع وجود دارد .که عبارتند از:حوضه آبریز دریاچه قم، ٰباتلاق گاوخونیٰ  و آبریز دریاچه های نیریزٰ  ،مهارلو ،پریشان.

پ)حوضه آبریز شرقی در مشرق ایران ,حد فاصل بین ایران و افغانستان  از بزرگترین حوضه آبریز این منطقه دریاچه هامون و باتلاق جازموریان است،

 

منابع :جعرافیای طبیعی ایران   و کلیات ژئومورفولوژی ایران وژئومورفولوژی ایران

[ شنبه ۳۱ تیر ۱۳٩۱ ] [ ٩:٠۳ ‎ب.ظ ] [ هاجرپناهی ] [ نظرات () ]
.: Weblog Themes By themzha :.

درباره وبلاگ

صفحات دیگر
امکانات وب

کد متحرک کردن عنوان وب



Online User